سوال مطالعه مروری
پلاسمای غنی از پلاکت اتولوگ چیست و برای درمان زخمهای مزمن موثر هستند؟
پیشینه
زخمهای مزمن، بریدگیهایی در پوست هستند که بهبود نمییابد، یا نیاز به زمان طولانی برای التیام داشته، و به طور مکرر عود میکنند. زخمهای مزمن عبارتند از زخمهای فشاری، زخمهای وریدی پا، زخمهای شریانی، زخمهای نوروتروفیک (neurotrophic)، و زخمهای پا در افراد مبتلا به دیابت. پلاسمای غنی از پلاکت (platelet‐rich plasma; PRP) اتولوگ، یک پتانسیل درمانی برای بهبود زخم به حساب میآید زیرا حاوی مولفههایی مانند فیبرین (ماده تولید شده در کبد که باعث لخته شدن خون میشود) و غلظت بالایی از عوامل رشد است که تصور میشود به التیام و بهبود زخم کمک میکنند. شواهد مربوط به تاثیر درمانی PRP اتولوگ را بر بهبود زخم در افراد 18 سال یا بالاتر مبتلا به زخمهای مزمن به هر علتی (مانند زخم فشاری، زخم شریانی، زخم وریدی) بررسی کردیم. همچنین بیماران مبتلا به زخم با اتیولوژی (aetiology) مختلط (به عنوان مثال، ترکیبی از زخمهای شریانی‐وریدی) را نیز وارد کردیم.
آنچه ما یافتیم
تعداد 10 کارآزمایی بالینی تصادفیسازی شده را با مجموع 442 شرکتکننده (متوسط سن 61 سال و 42% زنان)، وارد کردیم. چهار مطالعه وارد شده، افرادی را با طیف وسیعی از زخمهای مزمن بهکار گرفتند؛ سه مطالعه افرادی را با زخم وریدی پا وارد کردند؛ و سه مطالعه دیگر شامل افراد مبتلا به دیابتی بود که مبتلا به زخم پا بودند. میانه (median) دوره درمان 12 هفته گزارش شد. همه به جز سه کارآزمایی محل تامین منابع مالی را گزارش دادند. چهار مورد از مطالعات، حمایت مالی خود را از شرکتهای تولید دستگاههای PRP دریافت کردند.
نتایج درباره اینکه PRP اتولوگ به طور کلی التیام زخمهای مزمن را در مقایسه با درمان استاندارد بهبود میبخشد یا خیر، غیر‐قطعی بودند. ممکن استPRP اتولوگ، وضعیت بهبودی زخم پا را در افراد مبتلا به دیابت، در مقایسه با درمان استاندارد، افزایش دهد، اما مشخص نیست که PRP اتولوگ بر انواع دیگر زخمهای مزمن موثر است یا خیر. سه مطالعه بروز عوارضی را مانند عفونت یا درماتیت (dermatitis) زخم گزارش دادند، اما نتایج تفاوتی را در خطر بروز عوارض جانبی در افراد تحت درمان با PRP یا مراقبت استاندارد نشان ندادند. این یافتهها، با توجه به تعداد کم مطالعات و بیماران وارد شده، و کیفیت ضعیف روششناسی، مبتنی بر شواهدی با کیفیت پائین هستند.
این خلاصه به زبان ساده تا 16 جون 2015 بهروز است.