سوال مطالعه مروری
ارزیابی و مقایسه دقت تشخیصی اسیدهای صفراوی توتال سرم (total serum bile acids; TSBA) و برخی اجزای پروفایل اسیدهای صفراوی سرم برای تشخیص کلستاز داخل کبدی بارداری در زنان مبتلا به خارش حین بارداری.
پیشینه
«دقت تشخیصی» به این معنا است که یک آزمون تا چه حد بیماری را بهطور صحیح شناسایی یا رد کرده و بر تصمیمات بعدی درباره درمان تاثیر میگذارد. کلستاز داخل کبدی بارداری، اختلال کبدی مختص به بارداری است که طی آن صفرا (یک مایع گوارشی) که در کبد ساخته میشود، عملکرد کبد (داخل کبدی) را مختل میکند. کلستاز داخل کبدی بارداری احتمالا با افزایش خطر زایمان زودرس و مرگ جنین مرتبط است که به نظر میرسد اغلب در طول هفتههای آخر بارداری رخ میدهد. به همین علت است که اغلب پزشکان القای زایمان زودرس کودک را انتخاب میکنند.
در طبابت بالینی، وجود خارش شدید در اواخر بارداری و اختلالات «غیرقابل توضیح از راههای دیگر» در آزمونهای کبدی سرم، برای تائید تشخیص کلستاز داخل کبدی بارداری کافی قلمداد میشود. با این حال، حذف تمام بیماریهای زمینهای احتمالی دیگر همیشه آسان نیست؛ از اینرو ممکن است تائید کلستاز داخل کبدی بارداری فقط پس از زایمان امکانپذیر باشد، زمانی که معمولا ناپدید شدن خودبهخودی خارش و بهبود آزمونهای کبدی در آزمایشهای خون اتفاق میافتد.
اسیدهای صفراوی توتال سرم (TSBA) پرمصرفترین نشانگرهای زیستی برای تشخیص کلستاز داخل کبدی بارداری در طبابت بالینی هستند. بعضی اجزای پروفایل اسید صفراوی سرم میتوانند اطلاعات اختصاصیتری را نسبت به اسیدهای صفراوی توتال سرم هنگام تشخیص بیماری، تعریف شدت آن و پایش پاسخ آن را به درمان فراهم کنند.
ویژگیهای مطالعه
این مطالعه مروری همه شواهد فراهم شده را به وسیله مطالعات مربوط به ارزیابی دقت تشخیصی اسیدهای صفراوی توتال سرم (TSBA) و هر کدام از اجزای پروفایل اسید صفراوی سرم برای کلستاز داخل کبدی بارداری در زنان مدعی شروع خارش در حین بارداری در نظر گرفت.
ما تمام گزارشهای موجود را از جستوجوی وسیع و سیستماتیک بانکهای اطلاعاتی منابع پزشکی، صرفنظر از طراحی، وضعیت انتشار، زبان و طراحی مطالعه ارزیابی کردیم. در نهایت 16 مطالعه را وارد کردیم که اکثر آنان دقت (حساسیت و ویژگی) TSBA را با محدودیت 10 میکرومول/لیتر بررسی کردند. اغلب مطالعات دارای طراحی مورد‐شاهدی بوده و این مطالعات میتوانند در دقت تشخیصی اغراق کنند.
نتایج اصلی
هنگامی که مطالعات را با محدودیت 10 میکرومول/لیتر برای غلظت سرمی TSBA بررسی کردیم، حساسیت کلی TSBA (توانایی شناسایی صحیح زنان مبتلا به این بیماری) از 72% تا 98% و ویژگی (توانایی شناسایی صحیح زنانی که مبتلا به این بیماری نبودند) از 81% تا 97% متفاوت بود. با این وجود، بعد از اجرای دو تجزیهوتحلیل مختلف بدون مطالعات دارای نتایج احتمالا کمتر قابل اعتماد، دقت تشخیصی به نظر کمتر میرسید. ما دقت کلی را نیز از برخی اجزای پروفایل اسید صفراوی سرم محاسبه کردیم، اما تعداد اندک مطالعات و پراکندگی زیاد نتایج منجر به ارائه دادههای غیردقیق شد.
کیفیت شواهد
فقط یکی از 16 مطالعه وارد شده، بهخوبی اجرا و گزارش شده بود (خطر پائین سوگیری (bias)). 15 مطالعه باقی مانده دارای مشکلاتی در طراحی مطالعه یا گزارشدهی (خطر بالای سوگیری) بودند. فقط پنج مطالعه بیانگر نگرانی پائین در مورد کاربرد نتایج در طبابت بالینی بودند.
نتیجهگیریها
خطر سوگیری کلی بالا، نگرانی موجود در مورد کاربرد این نتایج در طبابت بالینی، و یکنواختی ضعیف نتایج ما در مطالعات وارد شده، از انجام توصیهها و رسیدن به نتیجهگیریهای قطعی در حال حاضر جلوگیری میکند. بنابراین ما هیچ شواهد متقاعد کنندهای را برای توصیه یا رد استفاده معمول از هر کدام از این آزمایشها در طبابت بالینی نیافتیم. تا به امروز، ممکن است در دقت تشخیصی TSBA برای کلستاز داخل کبدی بارداری مبالغه شده باشد. مطالعات بسیار اندکی برای امکان برآورد دقیق دقت اجزای پروفایل اسید صفراوی سرم وجود داشتند. انجام تحقیقات بالینی اولیه بیشتر الزامی است. ما نیاز به مطالعات تشخیصی هم فاز II و هم فاز III داریم.