هدف این مطالعه مروری چیست؟
هدف از این مرور، درک اثربخشی و ایمنی داروهای 5‐ASA برای حفظ بهبودی پس از جراحی در افراد مبتلا به بیماری کرون بود. این یک مرور بهروز شده از مرور کاکرین است که قبلا منتشر شد.
بیماری کرون (Crohn's disease) چیست؟
بیماری کرون، یک بیماری مزمن روده است. تغییرات این بیماری شامل دورههایی است که در آن نشانهها در بیماران ظاهر شده (عود) تا دورههایی که نشانهها ناپدید میشوند (بهبودی). نشانهها عبارتند از درد شکم، اسهال و کاهش وزن. افراد مبتلا به بیماری کرون ممکن است تحت جراحی قرار بگیرند تا بخشهای بیمار روده آنها برداشته شود. با این حال، نشانههای آنها ممکن است پس از یک دوره کوتاه بازگردد. داروهای مختلفی میتوانند برای حفظ بهبودی مورد استفاده قرار گیرند، اما، نگرانیهایی در مورد عوارض جانبی احتمالی وجود دارد. داروهای 5‐ASA باعث کاهش التهاب (درد و تورم) در روده میشوند. ما تحقیق کردیم که 5‐ASA میتواند بهبودی را در افراد مبتلا به کرون، پس از آنکه بخشی از روده بیمار آنها برداشته شد، حفظ کند یا خیر.
این مطالعه مروری چقدر بهروز است؟
نویسندگان مرور به جستوجوی مطالعاتی پرداختند که تا 16 جولای 2018 منتشر شدند.
نتایج اصلی این مطالعه مروری چه هستند؟
ما 14 مطالعه را یافتیم (1867 شرکتکننده). یک مطالعه با کیفیت بالا، شش مطالعه با کیفیت پائین و هفت مطالعه با کیفیت نامشخص قضاوت شدند، زیرا نویسندگان اطلاعات کافی را گزارش نکردند که بتوان بر اساس آنها قضاوت کرد. افرادی که 5‐ASA دریافت کردند، نسبت به افرادی که درمان نگهدارنده نداشتند، دچار عودهای کمتری شدند. در 12 ماه، 36% (20/55) از شرکتکنندگان در گروه 5‐ASA در مقایسه با 51% (28/55) در گروه کنترل عدم درمان دچار عود شدند (1 مطالعه؛ شواهد با قطعیت پائین). شواهدی با کیفیت متوسط از پنج مطالعه نشان داد که داروهای 5‐ASA برای حفظ بهبودی ناشی از جراحی در بیماری کرون، برتر از دارونما (placebo) (به عنوان مثال یک قرص قند) هستند. طی یک دوره پیگیری 12 تا 72 ماه، 36% (131/361) از شرکتکنندگان 5‐ASA در مقایسه با 43% (160/369) از شرکتکنندگان گروه دارونما، دچار عود شدند. تجزیهوتحلیل چهار مطالعه که داروهای 5‐ASA را برای آنتیمتابولیتهای پورین (purine antimetabolites) (یعنی، آزاتیوپرین (azathioprine) یا 6‐مرکاپتوپورین (6‐mercaptopurine) ‐ هر دو داروی سرکوب کننده سیستم ایمنی هستند) مقایسه کردند، تفاوتی را در نسبتی از شرکتکنندگان که بهبودی پایدار داشتند نیافت، هرچند که کیفیت کلی شواهد پائین بود. در 24 ماه، 61% (103/170) از شرکتکنندگان گروه 5‐ASA در مقایسه با 67% (119/177) از شرکتکنندگان گروه آنتیمتابولیت پورین، دچار عود شدند. افرادی که دوز بالای 5‐ASA را دریافت کردند نسبت به افرادی که با دوز پائینتر 5‐ASA درمان شدند، دچار عودهای کمتری شدند. در 12 ماه، 17% (17/101) از گروه 4 گرمی 5‐ASA در روز در مقایسه با 26% (27/105) از گروه 2.4 گرم در روز، دچار عود شدند (1 مطالعه، شواهد با قطعیت متوسط). تجزیهوتحلیل یک مطالعه کوچک که 5‐ASA و آدالیموماب (adalimumab) (یک داروی بیولوژیک) را با هم مقایسه کرد، نشان داد که 5‐ASA برای حفظ بهبودی ناشی از جراحی در بیماری کرون پائینتر از گروه آدالیموماب بود. در 24 ماه، 50% (9/18) از شرکتکنندگان 5‐ASA در مقایسه با 13% (2/16) از گروه آدالیموماب، دچار عود شدند (شواهد با قطعیت بسیار پائین). تجزیهوتحلیل دو مطالعه که سولفاسالازین (sulphasalazine) را با دارونما مقایسه کردند، هیچ تفاوتی را در میزان عود بیماری نیافتند. بعد از 18 تا 36 ماه، 66% (95/143) از شرکتکنندگان گروه سولفاسالازین در مقایسه با 71% (110/155) از شرکتکنندگان گروه دارونما دچار عود شدند (شواهد با قطعیت پائین). هنگام مقایسه 5‐ASA با دارونما، تفاوتی در میزان عوارض جانبی، عوارض جانبی جدی و خروج از مطالعه به دلیل عوارض جانبی وجود نداشت. 5‐ASA ایمنتر از آنالوگهای پورین بود که منجر به عوارض جانبی کمتر جدی و قطع درمان به علت عوارض جانبی شدند. عوارض جانبی شایع گزارش شده عبارت بودند از اسهال، حالت تهوع، افزایش تستهای عملکرد کبدی، پانکراتیت و درد شکمی.
نتیجهگیریها
داروهای 5‐ASA برای حفظ بهبودی ناشی از جراحی در بیماری کرون برتر از دارونما هستند (شواهد با قطعیت متوسط). سولفاسالازین موفق به نشان دادن برتری خود در برابر دارونما نشد (شواهد با قطعیت بسیار پائین)، و به همین ترتیب، 5‐ASAها موفق به نشان دادن برتری خود نسبت به عدم درمان نشدند (شواهد با قطعیت پائین). اثربخشی دو دوز مختلف از 5‐ASA مشابه و اثربخشی 5‐ASA در مقایسه با آنتیمتابولیتهای پورین (آزاتیوپرین یا 6 ‐ مرکاپتوپورین) برای حفظ بهبودی ناشی از جراحی در بیماری کرون هنوز نامشخص است. با این حال، آنالوگهای پورین بیشتر از 5‐ASA، منجر به عوارض جانبی جدیتر و قطع درمان به علت عوارض جانبی میشوند. در مورد اینکه 5‐ASA برای حفظ بهبودی ناشی از جراحی در CD پائینتر از آدالیموماب است، قطعیت کمی وجود دارد. شواهدی برای نشان دادن تفاوت در وقوع عوارض جانبی یا خروج از مطالعه به دلیل عوارض جانبی با فرمولاسیونهای مختلف 5‐ASA در مقایسه با دارونما، عدم درمان یا بیولوژیکها وجود نداشت.