سوال مطالعه مروری
شواهدی را در مورد اثربخشی و ایمنی یک کلاس جدید از داروها به نام تعدیل کنندههای انتخابی گیرنده پروژسترون (selective progesterone receptor modulators; SPRMs) برای درمان زنان مبتلا به فیبروئیدهای رحمی قبل از یائسگی مرور کردیم.
پیشینه
فیبروئیدها (تودههای غیر‐سرطانی درون لایه عضلانی رحم) یک وضعیت شایع هستند. فیبروئیدها میتوانند با ایجاد پریودهای سنگین، ایجاد نشانهها بسته به اندازه آنها (مانند ایجاد فشار بر مثانه یا راستروده) و/یا ایجاد مشکل برای بارداری سلامت یک زن را بهطور منفی تحت تاثیر قرار دهند.
یک کلاس جدید داروها به نام SPRMها نویدی برای درمان زنان مبتلا به فیبروئیدها است. کلاس SPRMها شامل داروهای گوناگون مانند میفپریستون (mifepristone)، اولیپریستال استات (ulipristal acetate) و آسوپریسنیل (asoprisnil) است. SPRMها میتوانند سبب تغییرات خوشخیم در اندومتر شوند که به سرطان وابسته نبوده و مستعد سرطانی شدن نیستند.
تاریخ جستوجو
منابع علمی را تا می 2016 جستوجو کردیم.
ویژگیهای مطالعه
نویسندگان مرور 14 کارآزمایی تصادفیسازی و کنترل شده (randomised controlled trials; RCTs) (1215 زن) را وارد کردند اما نتوانستند از سه مطالعه دادهای به دست آورند. علاوه بر این، چندین کارآزمایی ثبت شده کامل هنوز یافتههایشان را گزارش نکردهاند. این مرور نتایج 11 RCT را که شامل 1021 زن مبتلا به فیبروئید بودند مورد ارزیابی قرار داد. محققان زنان را با میفپریستون (پنج مطالعه)، اولیپریستال استات (چهار مطالعه) یا آسوپریسنیل (دو مطالعه) تحت درمان قرار داده و SPRMها را با دارونما (placebo) یا لوپرولید استات (leuprolide acetate) مقایسه کردند. بیش از نیمی از این مطالعات در همه دامنهها در معرض خطر پائین سوگیری بودند. شایعترین محدودیت در سایر مطالعات گزارشدهی ضعیف روشها بود.
نتایج کلیدی
پیامدهای اصلی مورد مطالعه تغییرات در نشانهها (شدت نشانههای مربوط به فیبروئید، کیفیت زندگی، خونریزی قاعدگی، درد لگن) بودند. در مقایسه با دارونما (قرص «ساختگی» که حاوی هیچ داروی فعالی نیست)، SPRMها نشانههای مربوط به فیبروئید را بهبود بخشیده (با تاثیر میانگین 20 نقطه در مقیاس 100 نقطهای)، کیفیت زندگی زنان را بهبود داده (با تاثیر میانگین 22 نقطه در مقیاس 100 نقطهای) و منجر به کاهش اندکی در خونریزی قاعدگی شدند. بین 24% و 96% از زنان تحت درمان با SPRMها اصلا پریودی نداشتند (در مقایسه با 3% مصرف کننده دارونما). نویسندگان مرور نتوانستند هیچ نتیجهای را در مورد تغییرات درد لگن ترسیم کنند، زیرا این به شکل همسو و سازگار ارزیابی نشده بود. دو مطالعه SPRMها را در برابر یک آگونیست هورمون آزاد کننده گنادوتروپین (لوپرولید) مقایسه کردند و دریافتند که هر دو دارو (SPRMها و لوپرولید) در بهبود نشانههای مربوط به فیبروئیدها موثر بودند (بهبود کیفیت زندگی، کاهش خونریزی قاعدگی، توقف پریود، کاهش درد لگن). با این حال، ما مطمئن نیستیم که محققان تفاوتی را در اثربخشی SPRMها و لوپرولید لحاظ کرده باشند.
زنان تحت درمان با SPRMها احتمالا تغییرات را در پوشش رحم (اندومتر) نسبت به زنان تحت درمان با دارونما یا لوپرولید بیشتر گسترش دهند. این تغییرات هنگامی که SPRMها قطع میشوند، خوشخیم و برگشتپذیر هستند.
بهطور خلاصه، مطالعات وارد شده در این مرور نشان میدهد که SPRMها نشانههای مرتبط با فیبروئید، کیفیت زندگی و خونریزی قاعدگی را بهبود میبخشند. با این حال، ما به مطالعات بزرگتر و خوب طراحی شده برای مقایسه SPRMها در برابر سایر درمانهای موجود برای مدیریت فیبروئیدها نیاز داریم.
کیفیت شواهد
در مقایسه با دارونما، شواهد با کیفیت متوسط بهبود در کیفیت زندگی، کاهش خونریزی قاعدگی و توقف پریودها را با SPRM نشان داد. شواهد با کیفیت پائین نرخ بالاتر تغییرات را در اندومتر با درمان SPRM نسبت به دارونما نشان داد. مقایسههای انجام شده با لوپرولید برای تغییرات در کیفیت زندگی، توقف پریودها، درد لگن و تغییرات اندومتریال بر اساس شواهد با کیفیت متوسط بودند. محدودیت اصلی در کیفیت کلی شواهد، سوگیری بالقوه انتشار بود.