سوال مطالعه مروری
شواهد مربوط به تاثیر تعویض پلاسما را در افراد مبتلا به سندرم گیلن‐باره (Guillain‐Barré syndrome; GBS) مرور کردیم.
پیشینه
GBS یک بیماری نادر و جدی است که در آن اعصاب محیطی (اعصاب خارج از دستگاه عصبی مرکزی) ملتهب میشوند. این بیماری باعث فلج و اختلال حسی میشود. بسیاری از افراد مبتلا به GBS اخیرا مبتلا به یک عفونت ریوی یا گوارشی میشوند که میتواند باعث حمله آلرژیک به اعصاب شود. همچنین، آنتیبادیهای ضد‐عفونت اعصاب را هدف میگیرند و باعث GBS میشوند. تعویض پلاسما عوامل محلول از جمله آنتیبادیهای خون را پاک میکند و به عنوان یک روش درمانی استفاده میشود. این روش باعث جایگزین شدن پلاسمای بیمار با یک پلاسمای ساختگی میشود که معولا محلول آلبومین است.
ویژگیهای مطالعه
جستوجوی وسیعی از بانکهای اطلاعاتی برای یافتن کارآزماییهایی انجام دادیم که در آنها شرکتکنندگان به صورت تصادفی به گروه تعویض پلاسما یا عدم درمان به جز مراقبت حمایتی تقسیم شدهاند. شش کارآزمایی پیدا کردیم که شامل 649 شرکتکننده بود. هر شش کارآزمایی تعویض پلاسما را با درمان حمایتی مقایسه کردند. همه این مطالعات خطر پائین سوگیری (bias) داشتند، به جز اینکه شرکتکنندگان و ارائه دهندگان خدمات به آنها از نوع درمان داده شده آگاه بودند (کورسازی انجام نشده بود). دو مطالعه بیشتر تعداد مختلف تعویض پلاسما را با هم مقایسه کردند و در تجزیهوتحلیل وارد نشدند ولی درباره آنها بحث شده است.
نتایج کلیدی و کیفیت شواهد
تعویض پلاسما سرعت بهبودی را در GBS بیشتر کرد. این روش درمان عارضهای نداشت، به جز اینکه میزان عود را اندکی افزایش میداد. با این وجود، تعویض پلاسما احتمالا شانس به دست آوردن قدرت کامل عضله را بعد از یک سال افزایش میدهد. هیچ کارآزمایی جدیدی از زمان اولین انتشار این مرور در سال 2001 انجام نشده است. اما، کارآزماییهایی در مورد مقایسه تعویض پلاسما و اینفیوژن داخل وریدی ایمونوگلوبولین انسانی (قسمت آنتیبادی پلاسما) انجام شده است. این کارآزماییها در مرور دیگر کاکرین وارد شدهاند و نشان میدهند که تاثیرات هر دو درمان مشابه است.
شواهد تا 18 ژانویه 2016 بهروز است.