پیشینه
بسیاری از افراد مبتلا به سرطان درد متوسط تا شدیدی را تجربه میکنند که نیاز به درمان با داروهای مسکّن قوی دارند که به نام اوپیوئیدها طبقهبندی میشوند.
اکسیکدون (oxycodone) و مورفین (morphine) نمونههایی از این اوپیوئیدها هستند که برای تسکین درد سرطان استفاده میشوند. با این حال، داروهای مسکّن قوی برای درد در همه افراد موثر نیستند و در همه افراد نیز به خوبی تحمل نمیشوند. هدف از این مرور ارزیابی این نکته بود که اکسیکدون با تسکین درد و تحملپذیری بیشتری نسبت به داروهای مسکّن قوی دیگر برای بزرگسالان مبتلا به درد سرطان همراه است یا خیر.
ویژگیهای مطالعه
برای این نسخه بهروز، در نوامبر 2016، شش مطالعه مرتبط را یافتیم. در کل، 23 مطالعه را با 2648 شرکتکننده وارد کردیم. این مطالعات توانایی داروی مسکّن (مزیت) و عوارض جانبی (آسیبها) انواع مختلف اکسیکدون را با یکدیگر یا با سایر داروهای مسکّن قوی مقایسه کردند.
نتایج کلیدی
بهطور کلی، مطالعات نشان داده که اکسیکدون هنگامی که هر شش یا 12 ساعت مصرف شود یک داروی مسکّن قوی و موثر بوده و به اندازه سایر مسکّنهای قوی، مانند مورفین موثر است.
تمام داروهای مسکّن قوی که در این مطالعات مورد بررسی قرار گرفتند نیز با تعدادی از عوارض جانبی مانند استفراغ، یبوست، و خوابآلودگی همراه بودند. بهطور کلی، بین اکسیکدون و سایر داروهای مسکّن قوی تفاوتی وجود ندارد. توهمات (که افراد چیزهای خیالی، مانند شنیدن صدا را تجربه میکنند) به عنوان یک عارضه جانبی کمتر شایع هستند اما ما متوجه شدیم که احتمال بروز این عارضه با اکسیکدون کمتر از مورفین است.
بهطور کلی، ما دریافتیم که شواهد فعلی شامل مطالعاتی است که تعداد کمی از شرکتکنندگان را دربرگرفتند و بسیاری از آنها (19%) مطالعات را تکمیل نکردند. با این حال، از آنجایی که تفاوت بسیار کمی بین اکسیکدون و مورفین وجود داشت، پژوهش بیشتر در این زمینه بعید است. مطالعاتی که اکسیکدون را با سایر مسکّنهای قوی مقایسه کردند ممکن است مفید باشند.
کیفیت شواهد
کیفیت شواهد به دست آمده از مطالعات را با استفاده از چهار سطح رتبهبندی کردیم: بسیار پائین، پائین، متوسط، یا بالا. شواهد بسیار پائین به این معنی است که ما در مورد نتایج بسیار نامطمئن هستیم. شواهد با کیفیت بالا به این معنی است که ما در مورد نتایج بسیار مطمئن هستیم. بهطور کلی کیفیت شواهد پائین یا بسیار پائین بودند، به دلیل مسائل مربوط به کیفیت و اندازه کاهش یافتند.