موضوع چیست؟
داروهای مختلفی برای درمان آنمی در افراد مبتلا به بیماری کلیوی در دسترس قرار دارند. این درمانها توانایی بدن را برای تولید گلبولهای قرمز، که اکسیژن را از ریهها گرفته و به نواحی مختلف بدن حمل میکنند، افزایش میدهند. کلیه به صورت طبیعی این هورمون را آزاد میکند تا از بروز آنمی پیشگیری کند، اما هنگام کاهش عملکرد کلیه، مقدار آن برای حفظ سطح مطلوب گلبولهای قرمز کافی نیست.
چندین نسخه مصنوعی از این هورمون (با نام اریتروپویتین (erythropoietin)) که به صورت زیر‐پوستی یا وریدی تزریقی میشوند، میتوانند به طور کامل آنمی ناشی از بیماری کلیوی را اصلاح کنند. چندین نسخه درمانی از اریتروپویتین در برخی از نقاط جهان در دسترس هستند؛ تفاوت این درمانها با یک دیگر عموما از جهت فواصل زمانی نیاز به تجویز دارو برای دستیابی به پاسخ درمانی است. قدیمیترین نسخه دارو (اپویتین (epoetin)) باید چندین بار در هفته تجویز شود، در حالی که داروهای جدیدتر (داربیپویتین (darbepoetin) و CERA) را میتوان با دفعات بسیار کمتری استفاده کرد.
متاسفانه، هنگامی که برای دستیابی به سطوح بالای هموگلوبین استفاده از دوزهای زیادی از درمانهای آنمی مورد نیاز است، خطر بروز عوارضی مانند حمله قلبی یا سکته مغزی افزایش مییابد. به همین علت، به افراد توصیه میشود که فقط به اندازهای از دارو استفاده کنند که مشکلات آنمی (خستگی، تنگی نفس) رفع شود و از دوزهای بالاتر که میتواند مشکلآفرین باشد، اجتناب ورزند. با این حال، تفاوت خطر بروز عوارض در نسخههای مختلف داروهای آنمی مشخص نیست.
ما چه کاری را انجام دادیم؟
این مرور به بررسی فواید تجویز CERA در اصلاح آنمی (بهبود کیفیت زندگی) و نرخ بروز عوارض آن در درمان آنمی، نسبت به سایر درمانهای آنمی، پرداخت.
ما به چه نتایجی رسیدیم؟
ما 27 مطالعه را شامل بیش از 5410 فرد مبتلا به بیماری کلیوی پیدا کردیم که به بررسی مزایا و عوارض انواع مختلف درمانهای آنمی، و نیز مقایسه درمانهای جدیدتر (CERA) با درمانهای قدیمیتر (داربیپویتین و اپویتین‐آلفا یا ‐بتا) پرداختند. ما دریافتیم که مشخص نیست مصرف داروهای آنمی تاثیرات متفاوتی بر عوارض بیماری قلبی، امید به زندگی، یا آنمی در افرادی دارند که از این داروها به منظور بالا بردن سطح هموگلوبین خون خود استفاده میکنند یا خیر. هیچ اطلاعاتی مبنی بر ارتقاء کیفیت زندگی با مصرف CERA وجود نداشت.
نتیجهگیریها
براساس اطلاعات موجود در این مرور کاکرین، تصمیمگیری بالینی در مورد انتخاب داروهای مختلف آنمی میتواند بر اساس هزینه دارو و در دسترس بودن آن باشد.