پیشینه
کلانژیت صفراوی اولیه (که قبلا سیروز صفراوی اولیه نامیده میشد) یک بیماری مزمن کبدی است که علت آن تخریب مجاری صفراوی کوچک درون کبد (مجاریای که صفرای تولید شده را در کبد حمل میکنند) بوده و باعث تجمع صفرا (کلستاز) و آسیب کبدی و جایگزینی سلولهای کبدی با بافت اسکار (سیروز کبدی) میشود. بهترین روش درمانی افراد مبتلا به کلانژیت صفراوی اولیه مشخص نیست. با جستوجو در کارآزماییهایی که مرتبط با این موضوع هستند، به دنبال حل این مساله بودیم. همه کارآزماییهای بالینی تصادفیسازی شده (مطالعات بالینی که در آنها افراد به صورت تصادفی در یک یا دو یا چند گروه مداخلهای قرار میگیرند) را وارد کردیم که تا فوریه 2017 گزارش شدند. فقط کارآزماییهایی را وارد کردیم که در آنها شرکتکنندگان مبتلا به کلانژیت صفراوی اولیه، قبلا پیوند کبد نشده بودند. جدا از استفاده از روشهای استاندارد کاکرین که اجازه مقایسه فقط دو درمان را در یک زمان میدهد (مقایسه مستقیم)، تصمیم گرفتیم از روش پیشرفتهای استفاده کنیم که اجازه مقایسه چندین درمان مختلف استفاده شده را در کارآزماییها میدهد (متاآنالیز شبکهای). با این حال، به دلیل ماهیت اطلاعات موجود، نمیتوانیم تعیین کنیم که نتایج متاآنالیز شبکهای قابل اعتماد هستند یا خیر. بنابراین، از متدولوژی استاندارد کاکرین استفاده کردیم.
ویژگیهای مطالعه
74 کارآزمایی بالینی تصادفیسازی شده (با 5902 شرکتکننده) را شناسایی کردیم. از این تعداد، 46 کارآزمایی بالینی تصادفیسازی شده (4274 شرکتکننده) دادههایی را برای یک یا چند معیار (پیامد) فراهم کردند. این کارآزماییها شامل افراد مبتلا به کلانژیت صفراوی اولیه با یا بدون علامت، با یا بدون آنتیبادی ضد‐میتوکندریایی (antimitochondrial antibody; AMA) (شاخصی از کلانژیت صفراوی اولیه) بدون توجه به سابقه درمانی قبلی بودند. متوسط دوره پیگیری در کارآزماییهایی که این دادهها را گزارش کردند، بین یک ماه و هشت سال متغیر بود.
منابع تامین مالی: نه کارآزمایی هیچ منبع مالی اضافی نداشتند یا منبع مالی آنها بخشهایی بودند که سودی از نتایج مطالعات نمیبردند. منبع مالی سیویک کارآزمایی، کاملا یا بخشی از آنها شرکتهای دارویی بودند که از نتایج مطالعه سود میبرند. گزارشی از منبع مالی بقیه کارآزماییها موجود نبود.
کیفیت شواهد
کیفیت کلی شواهد خیلی پائین بود و همه کارآزماییها خطر سوگیری بالایی داشتند، که به معنی این است که احتمال نتیجهگیری اشتباه (تخمین زیاد منفعت یا تخمین کم ضررهای درمان) به دلیل روشی که کارآزماییها انجام شدند، وجود داشت.
نتایج کلیدی
شواهد معتبری از کاهش مرگومیر بین هر یک از مداخلات و عدم مداخله وجود نداشت. هیچ شواهدی از کاهش در عوارض جدی یا عوارضی با هر شدتی بین هر یک از درمانها و عدم درمان دیده نشد. هیچ کارآزماییای کیفیت زندگی مرتبط با سلامت (معیاری از رضایت فردی از زندگی و سلامت خود) را در هیچ نقطه زمانی گزارش نکرد.
به طور کلی، در حال حاضر هیچ شواهدی از منفعت مداخلات در کلانژیت صفراوی اولیه وجود ندارد. عدم قطعیت چشمگیری در این زمینه وجود دارد و به انجام کارآزماییهای بالینی تصادفیسازی شده بیشتری و با کیفیت بالا نیاز است.